काठमाडौं । महालक्ष्मी व्रत समापनको पावन अवसरमा माता महालक्ष्मीको आराधना, पूजापाठ तथा स्तोत्र पाठ गर्ने धार्मिक परम्परा रहेको छ। धन, ऐश्वर्य, सुख, शान्ति र समृद्धिकी देवीका रूपमा पूजिने माता महालक्ष्मीको भक्तिपूर्वक स्मरण गर्दै महालक्ष्मी अष्टकम् पाठ गर्ने प्रचलन पनि छ।

महालक्ष्मी अष्टकम्को प्रत्येक श्लोकमा देवी महालक्ष्मीको शक्ति, स्वरूप, महिमा तथा कृपाको स्तुति गरिएको छ। तल मूल संस्कृत श्लोकसँगै सरल नेपाली भावार्थ प्रस्तुत गरिएको छ।

श्री महालक्ष्मी अष्टकम्

१. इन्द्र उवाच

नमस्तेऽस्तु महामाये
श्रीपीठे सुरपूजिते ।
शङ्खचक्रगदाहस्ते
महालक्ष्मि नमोऽस्तु ते ॥

नेपाली भावार्थ :
हे महामाया स्वरूपिणी माता! तपाईंलाई नमस्कार छ। श्रीपीठमा विराजमान भई देवताहरूद्वारा पूजित हुनुहुने देवी! हातमा शङ्ख, चक्र र गदा धारण गर्नुहुने हे महालक्ष्मी माता! तपाईंलाई बारम्बार प्रणाम छ।

२.

नमस्ते गरुडारूढे
कोलासुरभयङ्करि ।
सर्वपापहरे देवि
महालक्ष्मि नमोऽस्तु ते ॥

नेपाली भावार्थ :
हे गरुडमा आरूढ हुनुहुने माता! कोलासुरका लागि भयङ्कर स्वरूप धारण गर्नुहुने देवी! सम्पूर्ण पाप तथा अशुभ कर्मको नाश गर्ने हे महालक्ष्मी माता! तपाईंलाई बारम्बार प्रणाम छ।

३.

सर्वज्ञे सर्ववरदे
सर्वदुष्टभयङ्करि ।
सर्वदुःखहरे देवि
महालक्ष्मि नमोऽस्तु ते ॥

नेपाली भावार्थ :
हे सर्वज्ञ माता! सबै प्रकारका वरदान प्रदान गर्नुहुने देवी! दुष्टता र अधर्मको नाश गर्ने शक्ति स्वरूपिणी तथा सम्पूर्ण दुःख हरिदिनुहुने हे महालक्ष्मी! तपाईंलाई बारम्बार प्रणाम छ।

४.

सिद्धिबुद्धिप्रदे देवि
भुक्तिमुक्तिप्रदायिनि ।
मन्त्रमूर्ते सदा देवि
महालक्ष्मि नमोऽस्तु ते ॥

नेपाली भावार्थ :
हे देवी! सिद्धि र बुद्धि प्रदान गर्नुहुने माता! सांसारिक सुख तथा मोक्ष प्रदान गर्नुहुने देवी! मन्त्रस्वरूपिणी तथा सदा कल्याण गर्ने हे महालक्ष्मी! तपाईंलाई बारम्बार प्रणाम छ।

५.

आद्यन्तरहिते देवि
आदिशक्ति महेश्वरि ।
योगजे योगसम्भूते
महालक्ष्मि नमोऽस्तु ते ॥

नेपाली भावार्थ :
हे आदि र अन्त्यरहित सनातन देवी! हे आदिशक्ति, महेश्वरी! योगशक्तिको स्वरूप तथा योगबाट प्रकट हुने दिव्य शक्ति हुनुहुने हे महालक्ष्मी! तपाईंलाई बारम्बार प्रणाम छ।

६.

स्थूलसूक्ष्ममहौद्रे च
महाशक्ति महोदरे ।
महापापहरे देवि
महालक्ष्मि नमोऽस्तु ते ॥

नेपाली भावार्थ :
हे स्थूल र सूक्ष्म दुवै स्वरूपमा व्याप्त महान् शक्तिमयी देवी! सम्पूर्ण सृष्टिलाई धारण गर्नुहुने माता! ठूला पापसमेत नाश गर्ने हे महालक्ष्मी! तपाईंलाई बारम्बार प्रणाम छ।

७.

पद्मासनस्थिते देवि
परब्रह्मस्वरूपिणि ।
परमेशि जगन्मातः
महालक्ष्मि नमोऽस्तु ते ॥

नेपाली भावार्थ :
हे कमलको आसनमा विराजमान देवी! परब्रह्मको स्वरूप हुनुहुने माता! हे परमेश्वरी, सम्पूर्ण जगतकी जननी! हे महालक्ष्मी! तपाईंलाई बारम्बार प्रणाम छ।

८.

श्वेताम्बरधरे देवि
नानालङ्कारभूषिते ।
जगत्स्थिते जगन्मातः
महालक्ष्मि नमोऽस्तु ते ॥

नेपाली भावार्थ :
हे श्वेत वस्त्र धारण गर्नुहुने देवी! विभिन्न दिव्य आभूषणले सुशोभित माता! सम्पूर्ण जगतमा व्याप्त तथा जगतकी जननी हुनुहुने हे महालक्ष्मी! तपाईंलाई बारम्बार प्रणाम छ।

🌺 फलश्रुति

महालक्ष्म्यष्टकं स्तोत्रं
यः पठेद्भक्तिमान्नरः ।
सर्वसिद्धिमवाप्नोति
राज्यं प्राप्नोति सर्वदा ॥

नेपाली भावार्थ :
जो भक्तिपूर्वक महालक्ष्मी अष्टकम् पाठ गर्छ, उसले विभिन्न शुभ फल तथा समृद्धि प्राप्त गर्ने शास्त्रीय मान्यता रहेको छ।

एककाले पठेन्नित्यं
महापापविनाशनम् ।
द्विकालं यः पठेन्नित्यं
धनधान्यसमन्वितः ॥

नेपाली भावार्थ :
दैनिक एकपटक श्रद्धापूर्वक पाठ गर्दा पाप तथा अशुभ कर्मको क्षय हुने र दैनिक दुईपटक पाठ गर्दा धन–धान्य तथा समृद्धिले सम्पन्न हुने शास्त्रीय मान्यता रहेको छ।

त्रिकालं यः पठेन्नित्यं
महाशत्रुविनाशनम् ।
महालक्ष्मीर्भवेन्नित्यं
प्रसन्ना वरदा शुभा ॥

नेपाली भावार्थ :
जो भक्तले दैनिक तीनपटक श्रद्धापूर्वक महालक्ष्मी अष्टकम् पाठ गर्छ, उसका ठूला बाधा तथा शत्रुजन्य कष्टहरू नष्ट हुने शास्त्रीय मान्यता रहेको छ। माता महालक्ष्मी सधैँ प्रसन्न भई भक्तजनलाई शुभ फल र आशीर्वाद प्रदान गरून् भन्ने यस श्लोकमा प्रार्थना गरिएको छ।

🙏 व्रत समापनको अवसरमा महालक्ष्मीको आराधना

महालक्ष्मी व्रत समापनका अवसरमा श्रद्धालुहरूले आफ्नो परम्परा र विधिअनुसार पूजा, दीप प्रज्वलन, स्तोत्र पाठ तथा प्रार्थना गर्ने गर्दछन्। यस अवसरमा माता महालक्ष्मीको स्मरण गर्दै परिवारमा सुख, शान्ति, सद्भाव र समृद्धिको कामना गरिन्छ।

श्री महालक्ष्मी माताको जय।
ॐ श्रीं महालक्ष्म्यै नमः॥