लक्ष्मीको प्रतीक मानेर गाईको पूजा गर्ने, तर सडकमा अलपत्र छाड्ने हाम्रो व्यवहार कहिलेसम्म?

आज गाईपूजा अर्थात् गाईलाई माता मानेर श्रद्धा र भक्तिपूर्वक पूजा गर्ने विशेष दिन। हिन्दू धर्म र संस्कृतिमा गाईलाई लक्ष्मीको प्रतीक, समृद्धि, पवित्रता र मातृत्वको प्रतीकका रूपमा सम्मान गर्ने परम्परा छ। आजकै दिन साँझ घरघरमा धनधान्य र सुखसमृद्धिकी देवी लक्ष्मीको पूजा–आराधना पनि गरिन्छ।

तर आजको यो पवित्र अवसरमा एउटा गम्भीर प्रश्न उठाउन आवश्यक छ—जुन गाईलाई हामी बिहान पूजा गर्छौँ, त्यही गाईलाई वर्षभरि सडकमा अलपत्र छाड्ने हाम्रो व्यवहार कति उचित छ?

हाम्रा सहरका सडक, चोक र गल्लीहरूमा छाडा गाईगोरुका कारण पैदलयात्रीदेखि सवारी चालकसम्मले अनेकौँ समस्या भोग्नुपरेको छ। सडकमा गाईगोरु छाडिँदा दुर्घटनाको जोखिम बढ्नुका साथै स्वयं ती पशुहरू पनि असुरक्षित हुने गरेका छन्। कतिपय गाईगोरुले उचित आहार, पानी र आश्रयसमेत पाउन सकेका छैनन्।

गाईपूजा केवल फूल, अक्षता, माला र टीका लगाइदिने धार्मिक कर्मकाण्डमा मात्र सीमित हुनु हुँदैन। यसको वास्तविक अर्थ गाईप्रति माया, करुणा, जिम्मेवारी र संरक्षणको भावना विकास गर्नु पनि हो।

धर्मले पशुप्रति दया गर्न सिकाउँछ, तर हाम्रो व्यवहारले कहिलेकाहीँ त्यसको ठीक विपरीत सन्देश दिइरहेको छ। एक दिन पूजा गरेर बाँकी दिन बेवास्ता गर्नु धार्मिक आस्था र मानवीय संवेदनाको मर्मसँग मेल खाँदैन।

यस विषयमा स्थानीय सरकार, सम्बन्धित निकाय र पशुपालक सबैले जिम्मेवारी लिन आवश्यक छ। छाडा पशुको उचित व्यवस्थापन, संरक्षण र सुरक्षित आश्रयको व्यवस्था गर्नु आजको आवश्यकता हो। पशुपालकले पनि आफ्नो जिम्मेवारीबाट पन्छिनु हुँदैन।

आज लक्ष्मीपूजाको दिन हामी घरमा सुख, शान्ति र समृद्धिको कामना गर्दै दीप प्रज्वलन गर्छौँ। तर समृद्ध समाजको पहिचान केवल उज्यालो घर र धनसम्पत्तिले हुँदैन; सडकमा रहेका असहाय पशुप्रति देखाइने करुणा र जिम्मेवारीले पनि हुन्छ।

त्यसैले आज गाईको पूजा गरौँ, तर पूजासँगै संरक्षणको संकल्प पनि गरौँ। गाईलाई देवी मानेर पूजा गर्ने हाम्रो संस्कार व्यवहारमा पनि देखिनुपर्छ। सडकमा अलपत्र गाईगोरु होइन, सुरक्षित र सम्मानित पशु देखिने समाज निर्माण गर्नु नै गाईपूजाको सच्चा सन्देश हो।