काठमाडौं । विश्व फुटबलमा केही खेलाडी यस्ता हुन्छन्, जसको खेल जीवन केवल गोल र उपाधिको तथ्यांकमा सीमित हुँदैन। उनीहरूले आफ्नो खेलकौशल, निरन्तरता र उपलब्धिबाट एउटा पुस्तालाई प्रभावित गर्छन्। अर्जेन्टिनाका लिओनेल आन्द्रेस मेस्सी त्यस्तै खेलाडीमध्ये एक हुन्।

सन् १९८७ जुन २४ मा अर्जेन्टिनाको रोसारियोमा जन्मिएका मेस्सीले बाल्यकालदेखि नै फुटबलप्रति असाधारण प्रतिभा देखाएका थिए। तर उनको यात्रा सुरुदेखि नै सहज भने थिएन। किशोरावस्थामा शारीरिक विकाससम्बन्धी समस्या सामना गरेका मेस्सी १३ वर्षको उमेरमा बार्सिलोनाको परीक्षणमा पुगेका थिए। त्यहीँबाट उनको जीवनले नयाँ मोड लियो।

१३ वर्षको उमेरमा बार्सिलोनाको यात्रा

मेस्सी सन् २००० मा १३ वर्षको उमेरमा बार्सिलोना पुगे। क्लबले उनको प्रतिभा पहिचान गर्दै उनलाई आफ्नो युवा संरचनामा अघि बढायो। बार्सिलोनासँग जोडिएको उनको सुरुवाती सम्झौता सामान्य कागजमा नभई रुमालमा लेखिएको प्रसंग फुटबल इतिहासकै चर्चित कथामध्ये एक बनेको छ।

उनले बार्सिलोनाको पहिलो टोलीबाट सन् २००३ मा मैत्रीपूर्ण खेलमा डेब्यु गरे भने सन् २००४ मा आधिकारिक लिग खेलमा पहिलोपटक मैदान प्रवेश गरे। त्यसपछि उनले क्लबको इतिहास नै बदल्ने यात्रा सुरु गरे।

बार्सिलोनामा स्वर्णिम युग

बार्सिलोनामा मेस्सीले १७ सिजन बिताए। यस अवधिमा उनले क्लबलाई घरेलु तथा अन्तर्राष्ट्रिय प्रतियोगितामा अनेकौँ सफलता दिलाए। बार्सिलोनाको आधिकारिक तथ्यांकअनुसार उनले क्लबका लागि ३५ प्रमुख उपाधि जिते। उनले १० पटक ला लिगा, चार पटक च्याम्पियन्स लिग र सात पटक कोपा डेल रे जितेका थिए।

उनको व्यक्तिगत उपलब्धि पनि उत्तिकै उल्लेखनीय रह्यो। बार्सिलोनाका लागि सर्वाधिक गोल गर्ने, सर्वाधिक खेल खेल्ने र सर्वाधिक उपाधि जित्ने खेलाडीका रूपमा उनले क्लबका धेरै कीर्तिमान आफ्नो नाममा बनाए।

मेस्सीको खेलको विशेषता उनको तीव्र गति, बल नियन्त्रण, ड्रिब्लिङ, पास र गोल गर्ने क्षमता थियो। सानो कदका कारण प्रारम्भिक समयमा प्रश्न उठे पनि उनले मैदानमै आफ्नो क्षमताको उत्तर दिए।

अर्जेन्टिनाका लागि संघर्षपूर्ण सुरुवात

क्लब फुटबलमा सफलता हासिल गरिरहँदा मेस्सीका लागि अर्जेन्टिना राष्ट्रिय टोलीको यात्रा भने त्यति सहज थिएन। उनले सन् २००५ अगस्ट १७ मा हंगेरीविरुद्ध सिनियर राष्ट्रिय टोलीबाट डेब्यु गरे। उनको पहिलो खेल केही सेकेन्डमै रातो कार्ड पाएर अन्त्य भएको थियो।

तर त्यसले उनको अन्तर्राष्ट्रिय यात्रालाई रोक्न सकेन। २००६ को विश्वकपमा उनले पहिलोपटक विश्वकप खेले र गोलसमेत गरे। २००८ को बेइजिङ ओलम्पिकमा अर्जेन्टिनाले स्वर्ण जित्दा मेस्सी टोलीका महत्वपूर्ण सदस्य थिए।

आलोचनाबाट सफलतासम्म

अर्जेन्टिनाबाट खेल्दा मेस्सीले लामो समयसम्म ठूलो दबाब सामना गर्नुपर्‍यो। टोलीले महत्वपूर्ण प्रतियोगिताका फाइनलमा पराजय बेहोर्दा उनको नेतृत्व र प्रदर्शनमाथि प्रश्न उठ्ने गर्थ्यो।

तर उनले राष्ट्रिय टोली छाडेनन्। अन्ततः सन् २०२१ मा अर्जेन्टिनाले ब्राजिललाई पराजित गर्दै कोपा अमेरिकाको उपाधि जित्यो। मेस्सीका लागि त्यो अर्जेन्टिनाको सिनियर राष्ट्रिय टोलीबाट पहिलो ठूलो अन्तर्राष्ट्रिय उपाधि थियो।

त्यसपछि अर्जेन्टिनाले २०२२ मा इटालीलाई पराजित गर्दै फिनालिसिमा जित्यो र विश्वकपको तयारी गर्‍यो।

कतार विश्वकप : अधुरो सपना पूरा

मेस्सीको खेल जीवनको सबैभन्दा महत्वपूर्ण अध्याय सन् २०२२ को कतार विश्वकप बन्यो।

अर्जेन्टिनाले फाइनलमा फ्रान्सको सामना गर्‍यो। रोमाञ्चक खेल निर्धारित र अतिरिक्त समयमा ३–३ को बराबरीमा पुगेपछि पेनाल्टी सुटआउटमा अर्जेन्टिना विजयी भयो। मेस्सीले फाइनलमा दुई गोल गरे र पेनाल्टी सुटआउटमा पनि गोल गरे।

त्यससँगै मेस्सीले आफ्नो करिअरको सबैभन्दा ठूलो अधुरो सपना पूरा गरे—फिफा विश्वकपको उपाधि। कतार विश्वकपमा उनले सात गोल र तीन असिस्ट गर्दै गोल्डेन बलसमेत प्राप्त गरे।

विश्वकपको ट्रफी उचालेपछि मेस्सीको राष्ट्रिय टोलीसँगको लामो संघर्षले ऐतिहासिक पूर्णता पाएको मानियो।

अर्जेन्टिनासँग अर्को कोपा अमेरिका

विश्वकपपछि पनि मेस्सीको अर्जेन्टिनासँगको यात्रा जारी रह्यो। सन् २०२४ को कोपा अमेरिका फाइनलमा अर्जेन्टिनाले कोलम्बियालाई पराजित गर्दै उपाधि जित्यो। यससँगै अर्जेन्टिनाले लगातार महत्वपूर्ण अन्तर्राष्ट्रिय सफलता हासिल गर्‍यो।

पुरस्कार र कीर्तिमान

मेस्सीले व्यक्तिगत रूपमा पनि विश्व फुटबलका धेरै प्रतिष्ठित पुरस्कार जितेका छन्। बार्सिलोनाको आधिकारिक तथ्यांकअनुसार उनले सात पटक बालोन डि’ओर, छ पटक युरोपियन गोल्डेन शू र सात पटक ला लिगाको शीर्ष गोलकर्ता बनेका थिए।

फिफाका अनुसार मेस्सीले आफ्नो करिअरमा क्लब र राष्ट्रिय टोलीबाट ठूलो संख्यामा उपाधि जितेका छन्। उनको खेल जीवनमा बार्सिलोना, पेरिस सेन्ट जर्मेन र इन्टर मियामीका अध्याय पनि जोडिएका छन्।

एउटा खेलाडीभन्दा ठूलो प्रेरणा

मेस्सीको कथा केवल फुटबलमा सफल भएको कथा होइन। बाल्यकालमा सामना गरेको शारीरिक विकाससम्बन्धी चुनौती, १३ वर्षको उमेरमा आफ्नो देश छाडेर नयाँ वातावरणमा पुग्नु, क्लब फुटबलमा सफल भए पनि राष्ट्रिय टोलीबाट उपाधिका लागि लामो प्रतीक्षा गर्नु र आलोचनाका बीच निरन्तर अघि बढ्नु उनको जीवनयात्राका महत्वपूर्ण पक्ष हुन्।

उनको सफलताले प्रतिभा मात्र पर्याप्त हुँदैन भन्ने पनि देखाउँछ। प्रतिभासँगै निरन्तर अभ्यास, धैर्य, अनुशासन र असफलतापछि पनि प्रयास जारी राख्ने क्षमता आवश्यक हुन्छ।

मेस्सी किन विशेष छन्?

मेस्सीलाई विशेष बनाउने कुरा केवल उनले जितेका ट्रफी होइनन्। उनको खेलमा देखिने सरलता, बलमाथिको नियन्त्रण, असाधारण पास, ड्रिब्लिङ र निर्णायक क्षणमा गोल गर्ने क्षमता उनको पहिचान बनेको छ।

फुटबलका विभिन्न पुस्ताका खेलाडी र प्रशिक्षकहरूले उनको खेल क्षमताको प्रशंसा गर्दै आएका छन्। फिफाले पनि उनलाई विश्व फुटबलका सर्वाधिक प्रभावशाली खेलाडीमध्ये एकका रूपमा प्रस्तुत गरेको छ।

निष्कर्ष

लिओनेल मेस्सीको जीवनले एउटा महत्वपूर्ण सन्देश दिन्छ—सुरुवाती कठिनाइले भविष्य निर्धारण गर्दैन।

रोसारियोबाट सुरु भएको यात्रा बार्सिलोनाको मैदान हुँदै विश्वकपको ट्रफीसम्म पुग्यो। क्लब फुटबलमा कीर्तिमान बनाएका मेस्सीले अर्जेन्टिनाका लागि लामो समयसम्म प्रतीक्षा गरेपछि अन्ततः कोपा अमेरिका र विश्वकप जिते।

त्यसैले मेस्सी आज केवल अर्जेन्टिनाका कप्तान वा बार्सिलोनाका पूर्व स्टारका रूपमा मात्र चिनिँदैनन्। उनी आधुनिक फुटबल इतिहासको एउटा महत्वपूर्ण अध्याय बनेका छन्। उनको यात्रा प्रतिभा, संघर्ष, धैर्य र निरन्तर प्रयासको कथा हो—जसले विश्वभरका नयाँ पुस्ताका फुटबल खेलाडीलाई प्रेरणा दिइरहेको छ।